شماره های مطب دکتر سروی: 02188087542 | 09195934458 | 09195600342
رزرو وقت تماس با پزشک

حاملگی خارج رحم ، درمان و روش‌های جلوگیری از آن

طی یک بارداری طبیعی، ابتدا تخمک از یکی از تخمدان­‌های زن آزاد می­‌شود. همزمان اسپرم پس از عبور از واژن، سرویکس و رحم، وارد لوله­‌های فالوپ شده و بعد از خروج از این لوله‌ها، نزدیک شرابه­‌های فالوپ؛ تخمک و اسپرم با هم لقاح پیدا می­‌کنند. پس از لقاح و تشکیل سلول جنین اولیه یا زیگوت، این سلول به سمت رحم حرکت می­‌کند. این سلول داخل آندومتر لانه‌گزینی کرده و شروع به رشد، ادامه زندگی و تشکیل جنین می­‌کند. اگر سلول زیگوت در هر مکانی غیر از حفره رحم، شروع به رشد و لانه گزینی کند؛ حاملگی خارج رحم اتفاق می­وفتد.

بیشتر از ۹۵ درصد از حاملگی­‌های خارج رحم، داخل لوله­‌های فالوپ اتفاق می­وفتد و در مکان­‌های دیگر مثل تخمدان، حفره پشت رحم، حتی داخل شکم و دهانه­ رحم نیز ممکن است حاملگی خارج رحم تشکیل شود. به‌طورمعمول، یک درصد از کل بارداری­‌ها، خارج از رحم نمایان می‌شوند. بیشتر افرادی که دچار حاملگی­‌های خارج از رحم می‌شوند، شاید ریسک فاکتورهای خاصی در بدن آن‌ها وجود داشته باشد، ولی گاهی اوقات بدون هیچ عامل خطری، ممکن است فرد به حاملگی خارج از رحم مبتلا شود. در مورد این نوع حاملگی­، تشخیص به‌موقع و درمان مناسب از مهم­ترین روش­‌ها به‌حساب می­‌آید.

همان‌طور که گفته شد، بیش از ۹۵ درصد موارد حاملگی خارج رحم داخل لوله­ رحم اتفاق می­وفتد. گاهی اوقات، ممکن است حاملگی دوقلوی لوله­‌ها و داخل رحمی دیده شود که در این موارد یک حاملگی خارج از رحمی و یک حاملگی نرمال داخل رحم به‌صورت همزمان دیده می­‌شود که به آن حاملگی­‌های هتروتوپیک گفته می‌شود.

دلایل تشکیل حاملگی خارج از رحم چیست؟

آنچه در این مقاله خواهید آموخت

افزایش ریسک فاکتورهای شایع بروز حاملگی خارج رحم، شامل موارد زیر می­‌شود:

حتما بخوانید: چسبندگی و زخم رحم چیست؟

علائم باردارهایی خارج از رحم چیست؟

علایم بارداری خارج از رحم بستگی به زمان تشخیص بیماری دارد. در بیماران مبتلا به ناباروری که تحت تحریک تخمک گذاری یا IVF قرار می­گیرند؛ از زمان مثبت شدن تست بتا HCG، پزشک دنبال محل قرارگیری جنین است. در این‌صورت طی مراحل بسیار اولیه یعنی حدود بین ۵ تا ۶ هفته بارداری، معمولاً حاملگی­‌های خارج از رحم کشف شده و به‌سرعت تحت درمان قرار خواهند گرفت. بنابراین ممکن است در این موارد، خانم باردار هیچ علائم خاصی نداشته باشد یا شاید از علائمی مثل درد مختصر شکم و لکه بینی شکایت داشته باشد.علائم بارداری خارج رحم عبارتند از: سفت شدن سینه­‌ها، احساس دردهای لگنی، قطع عادت ماهیانه، خستگی و حالت تهوع. این علائم در بارداری‌های نرمال هم دیده می‌شود.

اگر لوله فالوپ به‌دلیل بارداری خارج حرم آسیب ببینند، دچار علائمی مانند درد شکم و خوتریزی واژینال مشاهده می‌شود. اگر این علائم را داشتید، باید سریع به پزشک مراجعه کنید. بطور کلی علائم حاملگی خارج از رحم شامل موارد زیر می­باشد:

حاملگی خارج از رحم

روش­های تشخیصی حاملگی خارج از رحمی

برای تشخیص حاملگی خارج از رحم علاوه بر معاینه فیزیکال، از دو روش سونوگرافی واژینال و آزمایش تیتراژ بتا HCG نیز استفاده می­‌شود.  بنابراین، ابتدا پزشک سطح تیتر هورمون بارداری یا بتا HCG را چک می­کند. معمولاً در حین بارداری براساس زمان تشکیل جنین و یا اولین روز خونریزی قاعدگی، تیترهای مختلفی از هورمون بتا HCG انتظار داریم و انتظار می­رود که هر ۴۸ ساعت، میزان هورمون بتا HCG دو برابر شود. اگر تیتر اولیه بتا HCG از نظر پزشک قابل قبول نباشد و یا اینکه افزایش ۴۸ ساعته به میزان مناسبی اتفاق نیفتاده باشد؛ ممکن است به حاملگی خارج از رحم شک ببریم.

روش تشخیص دوم، استفاده از سونوگرافی واژینال می­باشد. از سونوگرافی واژینال برای تست تشخیص توده­های آدنکس، بررسی ضخامت آندومتر و حاملگی نرمال داخل رحم استفاده می­کنیم. ممن است براساس عدد مناسب بتا HCG، حاملگی داخل رحم به وضوح در سونوگرافی واژینال مشاهده نشود. در این‌صورت احتمال این حاملگی افزایش می‌یابد. در این موارد باید نزدیک تخمدان­‌ها دنبال توده­‌های حاملگی خارج رحم باشیم.

حتما بخوانید: آی وی اف چیست؟(بررسی مراحل درمان آی وی اف)

درمان حاملگی خارج رحم

برای درمان حاملگی­‌ خارج رحم از دو روش درمان دارویی و جراحی استفاده می­‌کنیم. مهم­ترین دارویی که برای حاملگی خارج از رحم استفاده می­‌شود، آمپول متوترکسات است. زمانی که لوله رحمی پاره نشده باشد، علائم حاد دیده نشده. می­‌توان از این دارو برای از بین بردن این نوع حاملگی استفاده کرد. قابل ذکر است که متوترکسات نوعی داروی شیمی درمانی بحساب می­‌آید.

ممکن است این دارو برای درمان حاملگی خارج از رحم به صورت تک دوز یا دوزهای متعدد استفاده شود. مصرف الکل، آسپرین، مسکن، ویتامین­‌ها و مکمل­‌های حاوی فولیک اسید اثرات داروی متوترکسات را کاهش می­‌دهند. نباید تا زمان درمان کامل حاملگی خارج رحم از این داروها استفاده شود. درصورتی که متوترکسات را تک‌دوز استفاده می­‌کنید، می‌توانید آن را به‌صورت سرپایی مصرف کنید. در صورت استفاده از دوزهای متعدد، بیمار بایستی در بیمارستان بستری شده و تحت نظر باشد.

در موارد شکم حاد جراحی و یا ممنوعیت استفاده از دارو، لاپاروسکوپی یا جراحی باز برای درمان حاملگی خارج از رحم استفاده می­‌شود. جراحی لاپاروسکوپی در خونریزی­‌های بسیار شدید داخل شکم و مناسب نبودن علائم حیاتی بیمار، ممنوع است. در مواردی که روش جراحی برای حاملگی خارج از رحم مورد استفاده قرار می­‌گیرد، می­‌توان لوله رحمی را بطور کامل برداشت یا با ایجاد یک برش کوچک روی لوله، فقط حاملگی خارج رحم را از لوله خارج کرد. این کار باعث حفظ لوله‌ها خواهد شد. در موارد حاملگی دهانه رحم یعنی حاملگی سرویکال، جراحی به‌صورت تخلیه سرویکس است.

حاملگی خارج رحم

چگونه از بارداری خارج از رحم جلوگیری کنیم؟

ممکن است عوامل مانند بیماری­‌های التهابی لگن، مصرف سیگار، مواد مخدر، استفاده از داروهای تحریک تخمک‌گذاری، استفاده از IUD و قرص­‌های جلوگیری از بارداری احتمان بارداری خارج رحم را افزایش دهد. خوشبختانه این موارد قابل کنترل هستند و باید با پزشکتان مشورت کنید.

احتمال بارداری موفق با یک لوله رحمی چقدر است؟

ممکن است به‌دلیل حاملگی خارج رحم، یکی از خانم‌ها لوله‌های فالوپش را از دست داده باشد. در اینصورت احتمال بارداری مجدد نرمال داخل رحم بسیار زیاد است. نباید از این بابت اضطراب داشته باشیم. در صورت وقوع ناباروری بعد از حاملگی خارج رحم با انجام گرافی رنگی از رحم و لاپاراسکوپی نسبت به سلامت و باز بودن لوله باقی‌مانده مطلع می‌شویم.

جهت مشاوره و کسب اطلاعات بیشتر با ما در تماس باشید.

اینستاگرام دکتر سروی

شاید این موارد نیز مورد علاقه شما باشد

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.